THIẾT LẬP VÙNG PHÁT THẢI THẤP TẠI HÀ NỘI VÀ TP.HCM

Trước tình trạng ô nhiễm không khí ngày càng gia tăng tại các đô thị lớn, Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh đang từng bước triển khai vùng phát thải thấp (Low Emission Zone – LEZ). Đây là giải pháp quan trọng nhằm kiểm soát khí thải phương tiện giao thông, hướng tới phát triển đô thị xanh và bền vững. Vậy vùng LEZ là gì và các doanh nghiệp vận tải cần làm cách nào để di chuyển trong khu vực này, cùng Hino Trường Long tìm hiểu qua bài viết dưới đây!

1. Thời gian thực hiện vùng phát thải thấp

Low Emission Zone – LEZ là Vùng Phát Thải Thấp, một khu vực địa lý được quy định để hạn chế hoặc cấm các phương tiện gây ô nhiễm cao (xe cũ, không đạt tiêu chuẩn khí thải) đi vào, nhằm cải thiện chất lượng không khí đô thị, thay vào đó khuyến khích xe thân thiện môi trường (xe điện, xe hybrid) lưu thông

Theo định hướng của Chính phủ và chính quyền địa phương và người dân sẽ tiến hành thực hiện 03 giai đoạn:

• Giai đoạn khởi động – thí điểm: triển khai từng phần tại một số khu vực trung tâm, ưu tiên tuyên truyền, cảnh báo và khuyến khích người dân tự giác tuân thủ.

• Giai đoạn mở rộng: áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với phương tiện không đáp ứng tiêu chuẩn khí thải.

• Giai đoạn hoàn thiện: tiến tới quản lý bắt buộc, kết hợp xử phạt vi phạm hành chính đối với các trường hợp không đủ điều kiện lưu thông trong vùng phát thải thấp.

Lộ trình thực hiện được xây dựng theo hướng từng bước – có đánh giá tác động – tránh gây xáo trộn lớn cho người dân và doanh nghiệp.

2. Khu vực thực hiện và tiến trình khởi động

Theo Chỉ thị 20/CT-TTg ban hành ngày 12/7/2025, Hà Nội và TP.HCM sẽ là hai thành phố thực hiện thí điểm đầu tiên, cụ thể từng thành phố sẽ thực hiện các mốc sau:

📍 Tại Hà Nội, người dân sẽ thực hiện Vùng khí thải thấp ở các giai đoạn:

• Từ 1/7/2026: Không cho xe mô tô, xe gắn máy chạy xăng/dầu lưu thông trong vành đai 1 nếu không đạt chuẩn khí thải.
• Từ 1/1/2028: Mở rộng phạm vi ra vành đai 1 và vành đai 2, đồng thời hạn chế cả ô tô cá nhân dùng nhiên liệu hóa thạch.
• Từ 2030: Tiếp tục mở rộng ra trong vành đai 3.

📍 Tại TP. Hồ Chí Minh

Tại trung tâm TP. Hồ Chí Minh và Cần Giờ, lộ trình áp dụng vào 01/01/2026 sẽ triển khai vùng phát thải thấp sẽ được thực hiện ở các khu vực xác định theo 2 vành đai.

- Vành đai LEZ 1: tại một số khu vực trung tâm thành phố. Vùng LEZ 1 được giới hạn bởi 15 cây cầu và 20 tuyến đường chính, nhằm kiểm soát phương tiện có mức phát thải cao.

- Vành đai LEZ 2: Theo đề án, từ 1.1.2030, thiết lập vùng phát thải thấp LEZ 2 tại khu vực Vành đai 1, bao quanh bởi các tuyến Phạm Văn Đồng - vòng xoay Nguyễn Thái Sơn - ngã tư Bảy Hiền - Hương Lộ 2 - Nguyễn Văn Linh.

Lưu ý quan trọng: Đây mới là chỉ thị định hướng, chưa phải nghị định hoặc luật. Hiện chưa có văn bản pháp luật chi tiết về quy trình thực hiện, mức xử phạt hay danh mục cụ thể các phương tiện bị hạn chế. Do đó, người dân vẫn có thể mua và sử dụng xe máy chạy xăng bình thường cho tới khi có quy định chính thức.

3. Quy định về các loại xe được di chuyển trong vùng phát thải thấp

Trong vùng phát thải thấp, các phương tiện được phép lưu thông bình thường bao gồm:

✅ Được ưu tiên hoặc cho phép

• Xe điện, xe hybrid

• Xe đáp ứng tiêu chuẩn khí thải cao (Euro 4, Euro 5, Euro 6 trở lên) theo từng giai đoạn

• Xe buýt công cộng, phương tiện phục vụ an sinh – khẩn cấp

⚠️ Hạn chế hoặc kiểm soát

• Xe sử dụng nhiên liệu hóa thạch đời cũ

• Xe không đạt tiêu chuẩn khí thải theo quy định

• Một số loại xe tải, xe kinh doanh vận tải có thể bị giới hạn khung giờ hoặc khu vực

Quy định chi tiết sẽ được ban hành riêng cho từng địa phương và từng giai đoạn triển khai.

4. Chủ xe và doanh nghiệp vận tải nên làm gì?

Để chủ động thích ứng với vùng phát thải thấp, chủ xe và doanh nghiệp vận tải cần:

🚗 Đối với chủ phương tiện

• Kiểm tra và đảm bảo xe đạt tiêu chuẩn khí thải

• Bảo dưỡng định kỳ, nâng cấp hoặc chuyển đổi sang xe ít phát thải

• Theo dõi thông tin về khu vực và thời gian áp dụng LEZ

🏢 Đối với doanh nghiệp vận tải

• Rà soát đội xe, xây dựng lộ trình thay thế xe cũ

• Đầu tư xe điện, xe thân thiện môi trường

• Điều chỉnh tuyến đường, khung giờ hoạt động phù hợp

• Chủ động cập nhật quy định để tránh vi phạm và bị xử phạt

Kết luận

Việc thiết lập vùng khí thải thấp tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh là xu hướng tất yếu trong quá trình phát triển đô thị hiện đại. Chủ động thích nghi sớm không chỉ giúp người dân và doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, mà còn góp phần bảo vệ môi trường sống và nâng cao chất lượng không khí cho cộng đồng.